พิพิธภัณฑ์หอยหินโบราณ

วันเปิดทำการ: วันอังคาร – วันอาทิตย์

เวลาเปิดทำการ: 08.30 – 16.30 น. / ปิดวันจันทร์

 

พิพิธภัณฑ์หอยหินโบราณ หนองบัวลำภู หรือพิพิธภัณฑ์หอยหิน 150 ล้านปี และไดโนเสาร์โนนทัน เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงธรณีวิทยา ซากดึกดำบรรพ์ และการเรียนรู้สำหรับครอบครัวที่สำคัญของจังหวัดหนองบัวลำภู ตั้งอยู่ที่บ้านห้วยเดื่อ ตำบลโนนทัน อำเภอเมืองหนองบัวลำภู ริมเส้นทางหลวงหมายเลข 210 สายหนองบัวลำภู-อุดรธานี ห่างจากตัวเมืองหนองบัวลำภูประมาณ 10 กิโลเมตร สถานที่แห่งนี้มีจุดเด่นจากการค้นพบซากฟอสซิลหอยกาบคู่อายุราว 140 – 150 ล้านปีจำนวนมากในบริเวณหน้าผาหินสูงชันประมาณ 50 เมตร ซึ่งเดิมเป็นพื้นที่เหมืองหินเก่า ภายหลังพบว่าหินที่ชาวบ้านเห็นว่าแปลกตาและมีลักษณะคล้ายเปลือกหอยนั้นเป็นซากดึกดำบรรพ์ที่มีคุณค่าทางธรณีวิทยาอย่างมาก จึงได้รับการพัฒนาเป็นพิพิธภัณฑ์และแหล่งเรียนรู้ในลักษณะ site museum ที่เชื่อมโยงพื้นที่ค้นพบจริงกับอาคารนิทรรศการและอุทยานไดโนเสาร์กลางแจ้ง

 

จุดกำเนิดของพิพิธภัณฑ์แห่งนี้เริ่มจากการค้นพบซากหอยหินในพื้นที่บ้านห้วยเดื่อเมื่อราว พ.ศ. 2537 โดยชาวบ้านที่เข้าไปหาของป่าและพบหินลักษณะแปลกตาเป็นจำนวนมากในบริเวณเหมืองร้าง ต่อมาหน่วยงานด้านธรณีวิทยาได้เข้ามาสำรวจและพบว่าซากที่ปรากฏอยู่ในชั้นหินเป็นซากดึกดำบรรพ์ของหอยกาบคู่ในยุคจูราสสิก มีอายุประมาณ 140 – 150 ล้านปี ซากหอยจำนวนมากยังคงสภาพสมบูรณ์ บางชิ้นเห็นรูปทรงของเปลือกหอยอย่างชัดเจน บางชิ้นมีขนาดใหญ่และมีน้ำหนักมากกว่าครึ่งกิโลกรัม ความสมบูรณ์ของซากหอยเหล่านี้ทำให้พื้นที่บ้านห้วยเดื่อกลายเป็นหนึ่งในแหล่งซากดึกดำบรรพ์ที่น่าสนใจที่สุดของหนองบัวลำภู และเป็นหลักฐานสำคัญที่ช่วยเล่าเรื่องสภาพแวดล้อมในอดีตของภูมิภาคอีสานก่อนที่พื้นที่นี้จะเป็นแผ่นดินอย่างที่เห็นในปัจจุบัน

 

ความน่าสนใจของหอยหิน 150 ล้านปีไม่ได้อยู่เพียงที่อายุเก่าแก่ แต่ยังอยู่ที่คำถามสำคัญว่าเหตุใดซากหอยทะเลหรือหอยกาบคู่จึงมาอยู่ในพื้นที่ภาคอีสานตอนบนได้ คำตอบอยู่ในประวัติทางธรณีวิทยาของแผ่นดินไทยในอดีต เมื่อหลายร้อยล้านปีก่อน สภาพแวดล้อมของพื้นที่บางส่วนในภาคตะวันออกเฉียงเหนือมีความเกี่ยวข้องกับแหล่งน้ำโบราณ ตะกอน และชั้นหินที่สะสมตัวเป็นเวลายาวนาน สิ่งมีชีวิตขนาดเล็กอย่างหอยกาบคู่จึงถูกทับถมและค่อย ๆ กลายเป็นซากดึกดำบรรพ์อยู่ในชั้นหิน เมื่อเวลาผ่านไป การเปลี่ยนแปลงของเปลือกโลก การยกตัว การกัดเซาะ และการทำเหมืองหินทำให้ชั้นหินที่เก็บซากหอยเหล่านี้เผยตัวออกมาให้มนุษย์ในปัจจุบันค้นพบ

 

พื้นที่หน้าผาหินที่พบซากหอยมีความสูงชันประมาณ 50 เมตร เป็นจุดที่ทำให้ผู้มาเยือนเห็นความสัมพันธ์ระหว่างธรรมชาติ ชั้นหิน และซากดึกดำบรรพ์ได้ชัดเจนกว่าการดูวัตถุในตู้จัดแสดงเพียงอย่างเดียว เพราะบริเวณนี้เป็นพื้นที่จริงที่ซากหอยจำนวนมากถูกค้นพบ ความเป็น site museum ของพิพิธภัณฑ์หอยหิน 150 ล้านปีจึงมีความหมายมาก ผู้เข้าชมสามารถเรียนรู้จากทั้งวัตถุจริงที่นำมาจัดแสดง ภาพจำลองข้อมูลวิทยาศาสตร์ อาคารนิทรรศการ และสภาพภูมิประเทศที่เป็นแหล่งกำเนิดของเรื่องราวทั้งหมด การเรียนรู้เช่นนี้ทำให้เด็ก เยาวชน และนักท่องเที่ยวทั่วไปเข้าใจคำว่า “ซากดึกดำบรรพ์” ได้ง่ายขึ้น เพราะเห็นทั้งวัตถุ บริบท และภูมิประเทศจริงในพื้นที่เดียวกัน

 

นอกจากซากหอยหินแล้ว พื้นที่บ้านห้วยเดื่อยังพบซากกระดูกจระเข้โบราณ เศษหินจาไมก้า และแร่ธาตุบางชนิด รวมถึงซากกระดูกไดโนเสาร์ในชั้นหินที่อยู่เหนือชั้นซากหอยประมาณ 2 เมตร การพบซากดึกดำบรรพ์หลายประเภทในพื้นที่ใกล้เคียงกันทำให้พิพิธภัณฑ์แห่งนี้มีความหมายกว้างกว่าพิพิธภัณฑ์หอย เพราะสามารถเล่าเรื่องโลกยุคโบราณ สัตว์ดึกดำบรรพ์ ระบบนิเวศ การเปลี่ยนแปลงของสิ่งมีชีวิต และกระบวนการกลายเป็นฟอสซิลได้ครบถ้วนขึ้น ซากกระดูกไดโนเสาร์ที่ขุดพบ เช่น กระดูกขาหน้าส่วนบนทั้งซ้ายและขวา กระดูกขาหลังส่วนล่าง กระดูกสะบัก กระดูกนิ้ว และกระดูกซี่โครง ทำให้พื้นที่นี้มีมิติของการเรียนรู้ด้านบรรพชีวินวิทยาที่ชัดเจนมาก

 

ภายในพิพิธภัณฑ์มีการจัดแสดงเรื่องราวตั้งแต่กำเนิดจักรวาล ระบบสุริยะ การกำเนิดโลก วิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต พืช สัตว์ มนุษย์ ไดโนเสาร์ และซากดึกดำบรรพ์ในจังหวัดหนองบัวลำภู การวางเนื้อหาแบบไล่ลำดับจากจักรวาลสู่โลก จากโลกสู่สิ่งมีชีวิต และจากสิ่งมีชีวิตสู่ซากฟอสซิล ทำให้ผู้เข้าชมเข้าใจภาพรวมของเวลาทางธรรมชาติได้ง่ายขึ้น เพราะซากหอยหิน 150 ล้านปีไม่ได้เป็นเพียงวัตถุชิ้นหนึ่ง แต่เป็นส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์โลกที่ยาวนานมากก่อนการเกิดมนุษย์ การจัดนิทรรศการเช่นนี้ช่วยให้พิพิธภัณฑ์เหมาะกับทั้งนักเรียน ครอบครัว นักท่องเที่ยว และผู้สนใจธรณีวิทยาที่ต้องการเรียนรู้ผ่านสถานที่จริง

 

นิทรรศการภายในแบ่งออกเป็นหลายโซนสำคัญ เริ่มจากโซนต้อนรับที่แนะนำภาพรวมของพิพิธภัณฑ์และครอบครัวไดโนเสาร์โนนทัน ต่อด้วยโซนท่องจักรวาลที่จำลองดวงอาทิตย์และดาวเคราะห์ในระบบสุริยะ เพื่อปูพื้นความเข้าใจเรื่องกำเนิดโลกและเวลาทางธรณีวิทยา โซนโลกแหล่งกำเนิดชีวิตนำเสนอวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิตตั้งแต่ยุคดึกดำบรรพ์จนถึงปัจจุบัน โซนอาณาจักรนักล่าให้ความรู้เรื่องไดโนเสาร์และซากดึกดำบรรพ์ที่พบในประเทศไทย โดยเฉพาะซากกระดูกไดโนเสาร์จากบ้านห้วยเดื่อ ส่วนโซนมหัศจรรย์แห่งการค้นพบจัดแสดงผนังจำลองและฟอสซิลหอยหิน 150 ล้านปี และโซนตามรอยนักสำรวจนำเสนอวิธีทำงานของนักบรรพชีวินวิทยา นักธรณีวิทยา และผู้ศึกษาซากดึกดำบรรพ์

 

หนึ่งในจุดที่เด็ก ๆ และครอบครัวชื่นชอบมากคืออุทยานไดโนเสาร์กลางแจ้งหรือ Dino Park ซึ่งมีหุ่นจำลองไดโนเสาร์หลายชนิดตั้งอยู่ท่ามกลางพื้นที่สีเขียว การมีหุ่นจำลองไดโนเสาร์ช่วยทำให้การเรียนรู้เรื่องซากกระดูกและฟอสซิลมีชีวิตชีวามากขึ้น เพราะเด็กสามารถเชื่อมโยงกระดูกที่เห็นในตู้จัดแสดงกับรูปร่างของสัตว์ดึกดำบรรพ์ในจินตนาการได้ง่ายขึ้น หุ่นไดโนเสาร์บางส่วนมีขนาดใหญ่และจัดวางให้เป็นมุมถ่ายภาพ เหมาะกับครอบครัว โรงเรียน และนักท่องเที่ยวที่ต้องการประสบการณ์เรียนรู้แบบไม่เคร่งเครียดเกินไป

 

ในส่วนโซนอาณาจักรนักล่า มีการนำเสนอไดโนเสาร์กินเนื้อและซากดึกดำบรรพ์ที่พบในประเทศไทย รวมถึงการจัดแสดงหุ่นจำลองไดโนเสาร์ที่สื่อถึงโลกของนักล่าในยุคดึกดำบรรพ์ ข้อมูลจาก Museum Thailand ระบุถึงหุ่นจำลองไดโนเสาร์สยามโมโทรันนัส อิสานเอนซิส ขนาดสูงประมาณ 4 เมตร ยาวประมาณ 7 เมตร ซึ่งเป็นจุดดึงดูดสำคัญของผู้เข้าชม เพราะช่วยให้เข้าใจขนาดและรูปร่างของไดโนเสาร์กินเนื้อในระดับที่มองเห็นได้จริง การจัดแสดงลักษณะนี้ช่วยเชื่อมโยงชื่อวิทยาศาสตร์ ซากกระดูก และภาพจำของสัตว์ดึกดำบรรพ์เข้าด้วยกันอย่างชัดเจน

 

ซากกระดูกไดโนเสาร์ที่พบในพื้นที่บ้านห้วยเดื่อมีความสำคัญต่อการอธิบายว่าหนองบัวลำภูไม่ได้มีเพียงหอยหินเท่านั้น แต่ยังมีหลักฐานของสัตว์ดึกดำบรรพ์ขนาดใหญ่ที่เคยมีชีวิตอยู่ในภูมิภาคนี้ การพบกระดูกขา กระดูกสะบัก กระดูกนิ้ว และกระดูกซี่โครงช่วยให้ผู้เชี่ยวชาญสามารถศึกษาโครงสร้างร่างกาย ลักษณะการเคลื่อนไหว และกลุ่มของไดโนเสาร์ที่อาจเคยอาศัยอยู่ในพื้นที่ การจัดแสดงซากกระดูกเหล่านี้ในอาคารนิทรรศการทำให้นักท่องเที่ยวเห็นว่าแต่ละชิ้นส่วนของกระดูกไม่ใช่เพียงหินรูปร่างแปลก แต่เป็นข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ที่ช่วยประกอบภาพโลกเมื่อหลายสิบล้านปีหรือหลายร้อยล้านปีก่อน

 

พิพิธภัณฑ์หอยหิน 150 ล้านปีจึงเป็นสถานที่ที่ช่วยให้ผู้เข้าชมเข้าใจความแตกต่างระหว่างโบราณคดีและบรรพชีวินวิทยาได้ดี โบราณคดีศึกษาร่องรอยของมนุษย์และวัฒนธรรมมนุษย์ ส่วนบรรพชีวินวิทยาศึกษาสิ่งมีชีวิตดึกดำบรรพ์ เช่น หอย ไดโนเสาร์ จระเข้โบราณ และสิ่งมีชีวิตที่กลายเป็นฟอสซิล พิพิธภัณฑ์แห่งนี้เน้นเรื่องซากดึกดำบรรพ์และธรณีวิทยาเป็นหลัก แต่ในขณะเดียวกันก็เกี่ยวข้องกับประวัติการค้นพบของชุมชน การดูแลของท้องถิ่น และการพัฒนาเป็นแหล่งเรียนรู้สาธารณะ จึงเป็นพื้นที่ที่ธรรมชาติ วิทยาศาสตร์ และชุมชนทำงานร่วมกัน

 

อีกประเด็นที่ทำให้สถานที่นี้มีคุณค่า คือการเป็นพิพิธภัณฑ์ที่ตั้งอยู่ใกล้แหล่งค้นพบจริง การจัดแสดงฟอสซิลในพื้นที่ที่พบซากดึกดำบรรพ์ช่วยให้ผู้เข้าชมเข้าใจบริบทของวัตถุมากขึ้น หากซากหอยถูกแยกออกไปแสดงในอาคารที่ห่างไกล ผู้ชมอาจเห็นเพียงรูปร่างและคำอธิบาย แต่เมื่อพิพิธภัณฑ์ตั้งอยู่ในบ้านห้วยเดื่อ ใกล้หน้าผาและชั้นหินที่พบซากหอย ความหมายของฟอสซิลจึงสมบูรณ์ขึ้น ผู้เข้าชมสามารถรับรู้ได้ว่าซากเหล่านี้เป็นส่วนหนึ่งของภูมิประเทศจริง ไม่ใช่วัตถุที่ถูกตัดขาดจากถิ่นกำเนิด

 

สำหรับเด็กและเยาวชน พิพิธภัณฑ์แห่งนี้เป็นห้องเรียนขนาดใหญ่ที่ทำให้วิชาวิทยาศาสตร์และภูมิศาสตร์เข้าใจง่ายขึ้น เด็กสามารถเห็นหอยหินจริง เรียนรู้ว่าเวลาทางธรณีวิทยายาวนานเพียงใด เข้าใจว่าฟอสซิลเกิดขึ้นอย่างไร และเห็นความแตกต่างระหว่างสัตว์ในอดีตกับสัตว์ในปัจจุบัน เมื่อเดินต่อไปยังโซนไดโนเสาร์กลางแจ้ง เด็กจะได้ใช้จินตนาการควบคู่กับข้อมูลวิทยาศาสตร์ การเรียนรู้แบบนี้ช่วยกระตุ้นความสนใจในธรรมชาติ ซากดึกดำบรรพ์ และประวัติศาสตร์โลกได้ดีกว่าการอ่านจากหนังสืออย่างเดียว

 

สำหรับผู้ใหญ่และนักท่องเที่ยวทั่วไป พิพิธภัณฑ์หอยหิน 150 ล้านปีเป็นจุดแวะที่ใช้เวลาไม่มากเกินไปแต่ได้เนื้อหาครบ ทั้งเรื่องฟอสซิลหอย ไดโนเสาร์ ภูมิประเทศ และการพัฒนาของชุมชน สามารถเที่ยวแบบครึ่งวันร่วมกับวัดถ้ำกลองเพล พิพิธภัณฑ์เครื่องอัฐบริขารหลวงปู่ขาว อนาลโย ศาลสมเด็จพระนเรศวรมหาราช วัดมหาชัย หรือแหล่งท่องเที่ยวในตัวเมืองหนองบัวลำภูได้สะดวก เพราะพิพิธภัณฑ์อยู่ไม่ไกลจากตัวเมืองและตั้งอยู่บนเส้นทางหลักไปจังหวัดอุดรธานี

 

พื้นที่ด้านหน้าทางเข้าพิพิธภัณฑ์มีซุ้มประตูและบรรยากาศแบบแหล่งท่องเที่ยวชุมชน เมื่อผ่านเข้าไปจะพบพื้นที่จัดแสดงกลางแจ้ง อาคารนิทรรศการ และส่วนประกอบต่าง ๆ ที่ออกแบบให้เหมาะกับการเดินเที่ยวเป็นเส้นทาง ผู้เข้าชมสามารถเดินชมเป็นวงรอบ อ่านป้ายความรู้ ดูหุ่นจำลอง ถ่ายภาพ และเข้าอาคารนิทรรศการตามลำดับ ความเป็นเส้นทางวนช่วยให้การเที่ยวไม่ซับซ้อน เหมาะกับครอบครัวที่มีเด็กเล็กหรือคณะนักเรียนที่ต้องการควบคุมการเดินชมเป็นกลุ่ม

 

ในด้านบรรยากาศ พิพิธภัณฑ์แห่งนี้ให้ความรู้สึกเป็นแหล่งเรียนรู้ท้องถิ่นมากกว่าพิพิธภัณฑ์ขนาดใหญ่ในเมืองหลวง จุดเด่นจึงอยู่ที่ความใกล้ชิดกับพื้นที่จริง ความเรียบง่าย และความเชื่อมโยงกับชุมชนบ้านห้วยเดื่อ ผู้มาเยือนจะได้เห็นว่าแหล่งท่องเที่ยวสำคัญของจังหวัดไม่ได้เกิดจากการสร้างสิ่งใหม่ทั้งหมด แต่เกิดจากการนำทรัพยากรธรรมชาติและหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ที่มีอยู่จริงในพื้นที่มาต่อยอดเป็นสถานที่เรียนรู้ เมื่อชุมชนและท้องถิ่นช่วยกันดูแล สถานที่เช่นนี้จึงสามารถสร้างทั้งความรู้ ความภาคภูมิใจ และรายได้หมุนเวียนในพื้นที่

 

ข้อควรปฏิบัติในการเข้าชมคือควรเดินตามเส้นทางที่กำหนด ไม่ปีนป่ายหน้าผาหรือพื้นที่เสี่ยง ไม่จับต้องฟอสซิลหรือวัตถุจัดแสดงโดยไม่ได้รับอนุญาต ไม่ขีดเขียนบนหิน ป้าย หรือหุ่นจำลอง และควรดูแลเด็กเล็กอย่างใกล้ชิด โดยเฉพาะบริเวณอุทยานไดโนเสาร์กลางแจ้งและพื้นที่ใกล้เนินหรือทางลาด ฟอสซิลเป็นหลักฐานทางธรรมชาติที่เกิดขึ้นในระยะเวลายาวนานมาก หากเสียหายจะไม่สามารถสร้างใหม่ได้ การเข้าชมอย่างระมัดระวังจึงเป็นการช่วยรักษาคุณค่าของพิพิธภัณฑ์ให้คงอยู่ต่อไป

 

ช่วงเวลาที่เหมาะสำหรับการเที่ยวคือช่วงเช้าหรือช่วงบ่ายต้น ๆ ภายในเวลาเปิดทำการ 08.30 – 16.30 น. เนื่องจากพิพิธภัณฑ์ปิดวันจันทร์ ผู้เดินทางควรวางแผนวันเข้าชมให้ตรงกับวันอังคารถึงวันอาทิตย์ หากมาในช่วงวันหยุดหรือช่วงปิดเทอมควรเผื่อเวลาเดินชมมากขึ้น เพราะครอบครัวและคณะนักเรียนอาจเดินทางมาเป็นจำนวนมาก ช่วงเช้าอากาศมักสบายกว่า เหมาะกับการเดินชมพื้นที่กลางแจ้ง ส่วนช่วงบ่ายเหมาะกับการเข้าชมอาคารนิทรรศการก่อนออกเดินทางต่อไปยังตัวเมืองหนองบัวลำภูหรืออุดรธานี

 

การเดินทาง จากตัวเมืองหนองบัวลำภูใช้ทางหลวงหมายเลข 210 เส้นทางหนองบัวลำภู-อุดรธานี มุ่งหน้าไปทางอุดรธานีประมาณ 10 กิโลเมตร เมื่อถึงบริเวณบ้านห้วยเดื่อ ตำบลโนนทัน พิพิธภัณฑ์จะอยู่ทางด้านซ้ายมือของเส้นทาง การเดินทางสะดวกด้วยรถยนต์ส่วนตัว รถเช่า หรือรถโดยสารประจำทางสายหนองบัวลำภู-อุดรธานี หากใช้รถโดยสารควรแจ้งจุดลงบริเวณบ้านห้วยเดื่อหรือหน้าทางเข้าพิพิธภัณฑ์ แล้วเดินต่อเข้าสู่พื้นที่จัดแสดงตามเส้นทางที่กำหนด ผู้ที่เดินทางกับเด็กหรือผู้สูงอายุควรใช้รถส่วนตัวเพื่อความสะดวกในการเข้าออกและการจัดเวลาเที่ยว

 

หากเดินทางมาจากอุดรธานี สามารถใช้ทางหลวงหมายเลข 210 มุ่งหน้าเข้าสู่จังหวัดหนองบัวลำภู พิพิธภัณฑ์ตั้งอยู่ก่อนถึงตัวเมืองหนองบัวลำภูในเขตบ้านห้วยเดื่อ จึงเหมาะสำหรับการแวะเที่ยวระหว่างทางก่อนเข้าเมืองหรือก่อนเดินทางต่อไปยังเลย หากเดินทางมาจากตัวเมืองหนองบัวลำภู สามารถจัดเป็นจุดแรกของทริปช่วงเช้า แล้วต่อไปยังวัดถ้ำกลองเพลหรือพิพิธภัณฑ์หลวงปู่ขาว อนาลโย ซึ่งอยู่ในตำบลโนนทันเช่นกัน เส้นทางนี้เหมาะสำหรับคนที่ต้องการเที่ยวแบบผสมระหว่างวิทยาศาสตร์ ธรรมชาติ ศาสนา และประวัติศาสตร์ท้องถิ่น

 

ด้านค่าเข้าชม ข้อมูลจากฐานข้อมูลพิพิธภัณฑ์ในประเทศไทยระบุอัตราเด็ก 20 บาท ผู้ใหญ่ 50 บาท และชาวต่างชาติ 100 บาท ขณะที่บางแหล่งรีวิวเก่ามีข้อมูลค่าเข้าชมที่ต่ำกว่านี้ ดังนั้นในการจัดทำบทความปัจจุบันควรใช้ข้อมูลอัตราจากฐานข้อมูลพิพิธภัณฑ์ล่าสุดเป็นหลัก ผู้เข้าชมควรเตรียมเงินสดสำหรับค่าบัตรเข้าชม อาหาร เครื่องดื่ม หรือของฝากในพื้นที่ หากเดินทางเป็นคณะนักเรียนหรือกลุ่มศึกษาดูงาน ควรติดต่อองค์การบริหารส่วนตำบลโนนทันหรือเบอร์ติดต่อแหล่งท่องเที่ยวล่วงหน้า เพื่อสอบถามข้อมูลรอบเข้าชม การนำชม หรือข้อกำหนดล่าสุด

 

ผู้ดูแลพื้นที่หลักคือองค์การบริหารส่วนตำบลโนนทัน อำเภอเมืองหนองบัวลำภู ซึ่งเป็นหน่วยงานท้องถิ่นที่มีบทบาทในการดูแลและประชาสัมพันธ์พิพิธภัณฑ์ โดยเว็บไซต์ อบต.โนนทันระบุที่อยู่สำนักงานที่ 10 หมู่ 10 บ้านห้วยเดื่อ ตำบลโนนทัน อำเภอเมืองหนองบัวลำภู จังหวัดหนองบัวลำภู 39000 เวลาทำการ 08.30 – 16.30 น. เบอร์ติดต่อสำนักงาน 042-000048 และเบอร์ติดต่อแหล่งท่องเที่ยว 087-852-5159 ผู้ที่ต้องการข้อมูลปัจจุบันเกี่ยวกับวันเปิดทำการ การเข้าชมแบบหมู่คณะ หรือกิจกรรมพิเศษของพิพิธภัณฑ์สามารถใช้ช่องทางนี้เป็นจุดติดต่อหลักได้

 

พื้นที่ภายในพิพิธภัณฑ์สามารถแบ่งเป็นโซนสำคัญเพื่อให้ผู้เข้าชมเข้าใจง่าย ได้แก่ โซนต้อนรับและครอบครัวไดโนเสาร์โนนทัน โซนท่องจักรวาล โซนโลกแหล่งกำเนิดชีวิต โซนอาณาจักรนักล่า โซนมหัศจรรย์แห่งการค้นพบ โซนตามรอยนักสำรวจ อาคารจัดแสดงหอยหิน 150 ล้านปี อาคารจัดแสดงซากกระดูกไดโนเสาร์ หน้าผาและพื้นที่แหล่งค้นพบฟอสซิล อุทยานไดโนเสาร์กลางแจ้ง และพื้นที่ศาลสมเด็จพระนเรศวรมหาราชบริเวณด้านหน้า การมีหลายโซนเช่นนี้ทำให้ผู้ชมได้รับทั้งความรู้ทางวิทยาศาสตร์ ประสบการณ์ถ่ายภาพ และบรรยากาศพักผ่อนในพื้นที่เดียวกัน

 

สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียงที่เหมาะสำหรับจัดเส้นทางร่วมกับพิพิธภัณฑ์ ได้แก่ วัดถ้ำกลองเพลและพิพิธภัณฑ์เครื่องอัฐบริขารหลวงปู่ขาว อนาลโย ซึ่งเป็นสถานที่สำคัญทางศรัทธาของจังหวัด ศาลสมเด็จพระนเรศวรมหาราชในตัวเมืองหนองบัวลำภู วัดมหาชัยซึ่งเป็นวัดคู่บ้านคู่เมือง สวนสาธารณะริมหนองบัว และวนอุทยานน้ำตกเฒ่าโต้ เส้นทางเหล่านี้ทำให้ผู้เดินทางสามารถเริ่มต้นจากการเรียนรู้โลกดึกดำบรรพ์ที่พิพิธภัณฑ์ แล้วต่อด้วยศาสนสถาน ประวัติศาสตร์เมือง และธรรมชาติของหนองบัวลำภูในวันเดียวกันได้

 

ร้านอาหารใกล้พิพิธภัณฑ์มีทั้งร้านในเส้นทางโนนทันและร้านในตัวเมืองหนองบัวลำภู โดยร้านที่มีข้อมูลติดต่อสาธารณะและอยู่ในระยะเดินทางสะดวก ได้แก่ The Container Coffee, Naka Loft Cafe, ซี.ยู. หัวปลาหม้อไฟ สาขาใหม่, Overtime, อาซ้อ@5.59 และ Belief Cafe & Garden ผู้ที่พาเด็กมาเที่ยวพิพิธภัณฑ์สามารถเลือกคาเฟ่หรือร้านอาหารในเมืองหลังชมพิพิธภัณฑ์เสร็จ ส่วนผู้ที่ต้องการอาหารเช้าหรืออาหารจานง่าย ๆ สามารถแวะร้านในตัวเมืองก่อนหรือหลังเดินทางได้ การวางแผนมื้ออาหารล่วงหน้าจะช่วยให้ทริปครอบครัวหรือทริปนักเรียนราบรื่นขึ้น

 

ที่พักใกล้พิพิธภัณฑ์ส่วนใหญ่อยู่ในอำเภอเมืองหนองบัวลำภู ซึ่งเดินทางกลับไปยังพิพิธภัณฑ์ได้สะดวกภายในระยะเวลาสั้น ๆ ตัวเลือกที่มีข้อมูลติดต่อสาธารณะ ได้แก่ โรงแรมเรือนช่อฟ้า หนองบัว การ์เด้น วิว 39000 Resort ภูฟ้ารีสอร์ท และ Nongbualamphu Signature ผู้ที่ต้องการเที่ยวพิพิธภัณฑ์ในช่วงเช้าสามารถพักในตัวเมืองแล้วขับรถออกไปบ้านห้วยเดื่อได้ไม่ยาก ส่วนผู้ที่เดินทางต่อไปยังอุดรธานีหรือเลยสามารถใช้พิพิธภัณฑ์เป็นจุดแวะระหว่างทางได้โดยไม่จำเป็นต้องย้อนเส้นทางมาก

 

ในเชิงการท่องเที่ยวสำหรับครอบครัว พิพิธภัณฑ์หอยหิน 150 ล้านปีมีจุดแข็งมาก เพราะมีทั้งวัตถุจริง เนื้อหาวิทยาศาสตร์ หุ่นจำลอง พื้นที่กลางแจ้ง และเส้นทางเดินชมที่ไม่ซับซ้อน เด็กสามารถเรียนรู้เรื่องอดีตของโลกผ่านสิ่งที่มองเห็นได้จริง ผู้ปกครองสามารถอธิบายเรื่องเวลาทางธรณีวิทยา การกลายเป็นฟอสซิล และไดโนเสาร์ได้ง่ายขึ้นจากตัวอย่างในพิพิธภัณฑ์ ส่วนครูหรือผู้จัดทัศนศึกษาสามารถใช้สถานที่นี้เป็นแหล่งเรียนรู้นอกห้องเรียนที่สอดคล้องกับวิชาวิทยาศาสตร์ สังคมศึกษา ภูมิศาสตร์ และสิ่งแวดล้อม

 

สำหรับนักท่องเที่ยวต่างชาติ พิพิธภัณฑ์แห่งนี้สามารถอธิบายได้ว่าเป็น a fossil shell museum and outdoor dinosaur park in Nong Bua Lam Phu จุดเด่นคือฟอสซิลหอยกาบคู่อายุประมาณ 150 million years ซากกระดูกไดโนเสาร์จากพื้นที่บ้านห้วยเดื่อ และนิทรรศการที่เล่าเรื่อง evolution of life, geology, dinosaurs and paleontology ชาวต่างชาติที่สนใจธรรมชาติ ประวัติศาสตร์โลก หรือการเดินทางแบบ family-friendly จะเข้าใจเสน่ห์ของสถานที่ได้ง่าย เพราะพิพิธภัณฑ์ไม่ได้เน้นเฉพาะข้อมูลภาษาไทย แต่มีภาพจำลอง หุ่นจำลอง และวัตถุจริงที่สื่อสารด้วยภาพได้ดี

 

จุดถ่ายภาพที่น่าสนใจ ได้แก่ ซุ้มประตูทางเข้า หุ่นจำลองไดโนเสาร์กลางแจ้ง อาคารนิทรรศการหอยหิน โซนฟอสซิลหอยในตู้จัดแสดง ผนังจำลองหน้าผาซากหอย และพื้นที่สีเขียวรอบอุทยานไดโนเสาร์ ผู้ที่ถ่ายภาพควรระวังไม่ปีนขึ้นไปบนหุ่นหรือพื้นที่จัดแสดง และไม่สัมผัสฟอสซิลในจุดที่ห้ามจับ เพราะนอกจากจะเสี่ยงเสียหายแล้วยังทำให้ประสบการณ์ของผู้เข้าชมคนอื่นลดลง การถ่ายภาพที่ดีควรเก็บทั้งความสนุกของไดโนเสาร์และสาระของฟอสซิล เพื่อให้ภาพถ่ายทอดตัวตนของพิพิธภัณฑ์ได้ครบถ้วน

 

ในภาพรวม พิพิธภัณฑ์หอยหินโบราณ หนองบัวลำภู หรือพิพิธภัณฑ์หอยหิน 150 ล้านปี และไดโนเสาร์โนนทัน เป็นสถานที่ที่ควรค่าแก่การแวะชมอย่างยิ่งเมื่อเดินทางผ่านจังหวัดหนองบัวลำภู เพราะเป็นแหล่งเรียนรู้ที่มีรากฐานจากการค้นพบจริงในพื้นที่บ้านห้วยเดื่อ มีทั้งฟอสซิลหอยกาบคู่ยุคจูราสสิก ซากกระดูกไดโนเสาร์ จระเข้โบราณ หิน แร่ธาตุ นิทรรศการวิทยาศาสตร์ และอุทยานไดโนเสาร์กลางแจ้ง เหมาะกับทั้งครอบครัว นักเรียน นักท่องเที่ยวทั่วไป และผู้สนใจธรณีวิทยา หากวางแผนให้ตรงกับวันเปิดทำการ เตรียมเวลาเดินชมอย่างน้อย 1 – 2 ชั่วโมง และต่อเส้นทางไปยังสถานที่ใกล้เคียงในอำเภอเมืองหนองบัวลำภู ทริปนี้จะช่วยให้เห็นจังหวัดหนองบัวลำภูในมิติที่ลึกกว่าการเป็นเมืองทางผ่าน เพราะที่นี่คือดินแดนที่เก็บร่องรอยของโลกดึกดำบรรพ์ไว้ในชั้นหินอย่างน่าทึ่ง

 

 

ตอบ: พิพิธภัณฑ์ตั้งอยู่ที่บ้านห้วยเดื่อ ตำบลโนนทัน อำเภอเมืองหนองบัวลำภู จังหวัดหนองบัวลำภู ริมทางหลวงหมายเลข 210 เส้นทางหนองบัวลำภู-อุดรธานี ห่างจากตัวเมืองประมาณ 10 กม.

 

ตอบ: เปิดวันอังคารถึงวันอาทิตย์ เวลา 08.30 – 16.30 น. และปิดวันจันทร์

 

ตอบ: ค่าเข้าชมเด็ก 20 บาท ผู้ใหญ่ 50 บาท และชาวต่างชาติ 100 บาท

 

ตอบ: มีซากฟอสซิลหอยกาบคู่อายุราว 140 – 150 ล้านปี ซากกระดูกไดโนเสาร์ อาคารนิทรรศการเรื่องกำเนิดโลกและสิ่งมีชีวิต โซนอาณาจักรนักล่า โซนตามรอยนักสำรวจ และอุทยานไดโนเสาร์กลางแจ้ง

 

ตอบ: หอยหินเป็นซากดึกดำบรรพ์ของหอยกาบคู่ยุคจูราสสิก อายุประมาณ 140 – 150 ล้านปี ช่วยให้เข้าใจสภาพแวดล้อมและประวัติทางธรณีวิทยาของพื้นที่หนองบัวลำภูในอดีต

 

ตอบ: เหมาะมาก เพราะมีทั้งนิทรรศการฟอสซิล หุ่นจำลองไดโนเสาร์ พื้นที่กลางแจ้ง และข้อมูลวิทยาศาสตร์ที่ช่วยให้เด็กเรียนรู้เรื่องโลกดึกดำบรรพ์ได้ง่ายและสนุก

 

ตอบ: จากตัวเมืองหนองบัวลำภูใช้ทางหลวงหมายเลข 210 ไปทางอุดรธานีประมาณ 10 กม. ถึงบ้านห้วยเดื่อ พิพิธภัณฑ์อยู่ทางซ้ายมือ หรือใช้รถโดยสารประจำทางสายหนองบัวลำภู-อุดรธานีได้

 

ตอบ: สามารถเที่ยวร่วมกับวัดถ้ำกลองเพล พิพิธภัณฑ์เครื่องอัฐบริขารหลวงปู่ขาว อนาลโย ศาลสมเด็จพระนเรศวรมหาราช วัดมหาชัย สวนสาธารณะริมหนองบัว และวนอุทยานน้ำตกเฒ่าโต้ได้